Η βλάβη ως υπερέχον πρόβλημα

1. Η έννοια της βλάβης.

Η ιδέα για τη μείωση της βλάβης ξεκινά από τη βασική παραδοχή ότι το πρόβλημα της εμπορίας και της διακίνησης ναρκωτικών, όπώς και της χρήσης και εξάρτησης, είναι σύνθετο και ότι οι δύο βασικές μεταβλητές του,προσφορά και ζήτηση, διαπλέκονται και αλληλεπιδρούν. Οι πολιτικές που έχουν ακολουθηθεί έως τώρα για τον έλεγχο των ναρκωτικών, δεν έχουν οδηγήσει σε σταθερά θετικά αποτελέσματα. Αντίθετα, τόσο το εμπόριο ναρκωτικών και η παγκοσμιοποιημένη διάστασή του όσο και το εύρος των εξαρτήσεων (με αύξουσα τάση η ηλικία έναρξης της χρήσης να μειώνεται συνεχώς) διευρύνονται και τείνουν να αποτελούν ένα «συνηθισμένο» πρόβλημα, ειδικά στα μεγάλα αστικά κέντρα. Η επικράτηση πολιτικών ελέγχου των ναρκωτικών και εγκληματοποίησης του συστήματος παραγωγής, εμπορίας, διακίνησης και χρήσης δεν έλυσε το πρόβλημα. Αντίθετα, η προσαρμοστικότητα που δείχνει το σύστημα εμπορίας ναρκωτικών στις συνθήκες είναι εκπληκτική. Επιπλέον, η διάδοση της χρήσης και κατ’ επέκταση της εξάρτησης σε αυτές τις συνθήκες, δεν είναι μόνο ότι συγκρούεται με ποινικές ρυθμίσεις και πλαισιώνεται από την αύξηση της περιβάλλουσας τις εξαρτήσεις εκγληματικότητας. Είναι και ότι σε αυτές τις συνθήκες υπάρχουν δευτερογενείς και τριτογενείς συνέπειες που δεν τυποποιούνται ως εγκλήματα, αντίθετα εντάσσονται στο χώρο της υγείας, της οικονομίας, της κοινωνικής συνοχής και των κοινωνικών σχέσεων και αφορούν ένα ευρύτερο φάσμα ατόμων και κοινωνικών ομάδων που άμεσα ή έμμεσα επηρεάζονται από τις συνέπειες που έχει η διάδοση της χρήσης και της εξάρτησης, οι οποίες επομένως αφορούν το ευρύτερο κοινωνικό σύνολο και όχι μόνο τα εμπλεκόμενα με την εξάρτηση, το εμπόριο και τη χρήση μέρη.

Οι συνέπειες αυτές, επειδή ακριβώς προσβάλλουν ένα ευρύτερο φάσμα υποκειμένων και κοινωνικών ομάδων χωρίς πάντα να μπορεί να στοιχειοθετηθεί τυπικά έγκλημα, αλλά και επειδή πλήττουν σοβαρά την υγεία και τις κοινωνικές σχέσεις του χρήστη και των εμπλεκομένων με αυτόν, πέραν από την επίδραση που έχουν οι ίδιες οι ψυχότροπες ουσίες, ονομάζονται βλάβες.

2. Βλάβη και κοινωνική βλάβη.

Σε αυτές τις βλάβες επικεντρώνεται τελευταία η διεθνής και εσωτερική πολιτική, όχι μόνο για τα ναρκωτικά, αλλά και για μια σειρά από άλλα ζητήματα, που προκύπτουν δευτερογενώς, δηλαδή, ως παράγωγα των δυσμενών επιπτώσεων που έχει μία σειρά από δράσεις, πράξεις κλπ. ατομικές ή συλλογικές, θεσμικές ή μη, οι οποίες επιδρούν στην ίδια την κοινωνία, στον πολιτισμό της, στις κοινωνικές σχέσεις, στις παραγωγικές διαδικασίες και οι οποίες δεν είναι εγκλήματα αυτοτελώς.

Στην περίπτωση αυτή αναφερόμαστε στην κοινωνική βλάβη, η οποία αφορά τα δεινά και τις αρνητικές συνέπειες που έχει η ίδια η λειτουργία της οικονομίας (π.χ. καταστροφή του περιβάλλοντος, παραγωγή πετρελαίου, πυρηνικής ενέργειας, χρήση γεωργικών φαρμάκων, οικονομικά εγκλήματα), των θεσμών (δυσλειτουργίες στο ποινικοκατασταλτικό σύστημα, υπέρμετρη/κρατική βία, διαφθορά στον κρατικό μηχανισμό), των εγκληματικών οργανώσεων (παγκοσμιοποίηση του οργανωμένου εγκλήματος), των πολέμων (καταστροφή πολιτιστικής κληρονομιάς) κλπ. Πρόκειται για μία έννοια που υπερβαίνει συχνά το ερώτημα του να κάτι είναι νόμιμο ή παράνομο (π.χ. πυρηνικά απόβλητα, διαχείριση πυρηνικής ενέργειας) και θέτει το ζήτημα εάν η μη παράνομη πράξη μπορεί να προκαλέσει ανυπολόγιστες αρνητικές συνέπειες, που υπερβαίνουν την υποκειμενική και αντικειμενική υπόσταση του τυπικού εγκλήματος.

Search Our Site

anthologio
questionaire
epub flashbook
e pub pdf

Σημαντικό!

Τρείς είναι οι βασικοί παράγοντες που μπορούν να συντελέσουν στην ανάπτυξη του μεσολαβητικού ρόλου της αστυνομίας ειδικά στο ζήτημα της αστυνόμευσης των εξαρτημένων και αφορούν: α) την ανάπτυξη της ήπιας αστυνόμευσης, β) τον συγκερασμό της με τις πολιτικές μείωσης της βλάβης στον τομέα των εξαρτήσεων που ακολουθούνται από τους φορείς υγείας και γ) τη συνεχή μελέτη και εκτίμηση των επιπτώσεων που έχει η παγκοσμιοποιημένη διάσταση του προβλήματος των ναρκωτικών τόσο στο επίπεδο της προσφοράς όσο και της ζήτησης.