Η νομιμοποίηση της Αστυνομίας

Η αστυνομία, όπώς ήδη αναφέρθηκε, αποτελεί έναν από τους φορείς/μηχανισμούς κοινωνικού ελέγχου  [ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 20]. Ανάμεσά τους η αστυνομία ξεχωρίζει, επειδή είναι ο μοναδικός φορέας που έχει το μονοπώλιο άσκησης νόμιμης φυσικής βίας για να επιβάλλει το νόμο. Από δικαιοπολιτική άποψη, η αστυνομία θεμελιώνει την λειτουργία της σε εκχώρηση μέρους της ελευθερίας των πολιτών στο κράτος, μέσα από συναινετικές-δημοκρατικές διαδικασίες (εκλογές). Η ιδέα είναι ότι το Κράτος μπορεί μέσα σε συγκεκριμένα πλαίσια, ακόμα και με τη βία, να επιβάλλει κανόνες που οι ίδιοι οι πολίτες σε μια αντιπροσωπευτική δημοκρατία έχουν συμφωνήσει ότι πρέπει να ισχύουν. Αυτή η συναίνεση, που τεκμαίρεται ότι υπάρχει σε κάθε Κοινοβουλευτική Δημοκρατία και τυποποιείται στο Σύνταγμα, αποτελεί και τη λεγόμενη βάση νομιμοποίησης της κρατικής/καταναγκαστική βίας. Δηλαδή, της βίας του κράτους (μέσω της αστυνομίας) που για να ασκηθεί και να επιβληθεί πρέπει να είναι νόμιμη, ήτοι να προβλέπεται με νόμο και να ισχύει για τους πολίτες, το ίδιο το κράτος και τη διοίκηση. Πρόκειται για μια αρχή που αποτελεί το θεμέλιο της Δημοκρατίας. Στο πλαίσιο του κοινωνικού ελέγχου η ύπαρξη αστυνομίας δεν εξασφαλίζει μόνο την εφαρμογή του νόμου, αλλά αναπαράγει ακόμα και στο πιο απόμακρο σημείο μιας επικράτειας απόψεις, στάσεις και συμβολισμούς, σε σχέση με το τι είναι το κράτος και οι μηχανισμοί του, τι είναι νόμος και πώς εφαρμόζεται, τι είναι τάξη και τι αταξία.

Οι θεμελιώδεις διατάξεις που καθιστούν νόμιμη τη λειτουργία και τη δράση της αστυνομίας προβλέπονται στο Σύνταγμα. Παρά το γεγονός ότι στο Σύνταγμα δεν αναφέρεται πουθενά ρητά και ειδικά κάτι για την αστυνομία, μια σειρά από διατάξεις συγκροτούν το πλαίσιο μέσα στο οποίο οφείλει να λειτουργεί η αστυνομία κατά την επιβολή του νόμου και κυρίως οριοθετούν (περιγράφουν τα όρια) την αστυνομική εξουσία.

Έτσι η αστυνομία δεν μπορεί [ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 21] :

  1. Να μη σέβεται και να μην προστατεύει την αξία του ανθρώπου.
  2. Να εμποδίσει κανέναν να αναπτύξει ελεύθερα την προσωπικότητα του και να συμμετέχει στην κοινωνική και πολιτική ζωή υπό τους όρους που προβλέπονται ρητά.
  3. Να επικαλεστεί μία σειρά από διακρίσεις για να μην προστατεύσει βασικά δικαιώματα όπώς η ζωή, η τιμή και η ελευθερία όλων των ανθρώπων που βρίσκονται στη χώρα
  4. Να διενεργήσει σύλληψη παρά μόνο υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
  5. Να ενεργήσει σε βάρος κάποιου, εάν η πράξη δεν είναι έγκλημα που προβλέπεται από το νόμο ρητά ως τέτοιο.
  6. Να διαπράξει βασανιστήρια για κανένα λόγο.
  7. Να διενεργήσει έρευνα σε κατοικία εάν δεν τηρήσει ορισμένες προϋποθέσεις, διαφορετικά πρόκειται για κατάχρηση εξουσίας.
  8. Να παρεμποδίσει τους Έλληνες να συνέρχονται άοπλα.
  9. Να παρεμποδίσει/απαγορεύσει υπαίθριες συναθροίσεις, εκτός εάν συντρέχουν ειδικοί λόγοι.
  10. Να αποφύγει να προστατεύσει τα ανθρώπινα δικαιώματα, δεδομένου ότι το κράτος εγγυάται την προστασία και την απόλαυσή τους. Δηλαδή, η αστυνομία δεν είναι μόνο ότι υποχρεούται να μην παραβιάζει η ίδια ανθρώπινα δικαιώματα, αλλά έχει υποχρέωση να προστατεύσει και να εγγυηθεί την ανεμπόδιστη και αποτελεσματική άσκησή τους και στις σχέσεις κράτους-πολίτη και στις σχέσεις μεταξύ ιδιωτών, όταν από αυτές προκύπτουν τέτοιες παραβιάσεις.

Search Our Site

anthologio
questionaire
epub flashbook
e pub pdf

Σημαντικό!

Τρείς είναι οι βασικοί παράγοντες που μπορούν να συντελέσουν στην ανάπτυξη του μεσολαβητικού ρόλου της αστυνομίας ειδικά στο ζήτημα της αστυνόμευσης των εξαρτημένων και αφορούν: α) την ανάπτυξη της ήπιας αστυνόμευσης, β) τον συγκερασμό της με τις πολιτικές μείωσης της βλάβης στον τομέα των εξαρτήσεων που ακολουθούνται από τους φορείς υγείας και γ) τη συνεχή μελέτη και εκτίμηση των επιπτώσεων που έχει η παγκοσμιοποιημένη διάσταση του προβλήματος των ναρκωτικών τόσο στο επίπεδο της προσφοράς όσο και της ζήτησης.