Street work: Τί είναι και τί μπορεί να κάνει για την αστυνομία;

Όταν ο εξαρτημένος γίνεται ένας άνθρωπος της πιάτσας του δρόμου, είναι πλέον ένα διαφορετικό άτομο από εκείνο που ήταν όταν άρχισε τη χρήση. Εκτός από τις κοινωνικές συνέπειες, τις νέες συνήθειες και τις κοινωνικές συνθήκες (βλ. Προήγ.) έχει αλλάξει στο σημείο αυτό και η στάση του ατόμου απέναντι στον εαυτό του.

Στην εξέλιξη της ασθένειάς του, ο εξαρτημένος χρήστης (ειδικά ο χρήστης ηρωίνης) χάνει σταδιακά την επαφή του με το σώμα και το προσωπικό του περιβάλλον. Μέρα με τη μέρα εγκαταλείπει κάθε ενδιαφέρον για την ατομική υγιεινή, για τη φροντίδα του σώματός του, για τη διατροφή και την ένδυσή του κλπ. Εγκαταλείπει επίσης κάθε φροντίδα του χώρου στον οποίο ζει, κάθε ενδιαφέρον για εργασία και για κοινωνικές σχέσεις. Η διασφάλιση της χρήσης της ουσίας καταλαμβάνει το κέντρο της ύπαρξής του και κάθε άλλη ανθρώπινη ανάγκη σπρώχνεται στο περιθώριο (Γασγαλίδης, 2005). Σε συνάρτηση με όλα αυτά, αλλάζει και η στάση του απέναντι στην ουσία καθώς επιδιώκει το άμεσο αποτέλεσμα, ενώ ενδιαφέρεται όλο και λιγότερο για τον τρόπο χρήσης και τις συνέπειές της. Όπώς αναφέρει ο Γασγαλίδης (2005), το πέρασμα από τη χρήση μιας ουσίας στην πολυτοξικομανία αφήνει βάρβαρα σημάδια που είναι εύκολα ορατά για όποιον παρακολουθεί αυτές τις εξελίξεις.

Σε αυτή την κατάσταση τον βρίσκει ο Street Worker που ακολουθεί ένα πολύ συγκεκριμένο «πρωτόκολλο», του οποίου η περιγραφη δεν είναι εύκολα ανιχνεύσιμη. Περιγράφεται περίπου ως εξής (Γασγαλίδης, 2005):

  • Δημιουργία και εμπέδωση επαφών κυρίως με χρήστες οι οποίοι δεν έρχονται σε επαφή κατ΄αρχήν με θεραπευτικά πρόγραμμα υπηρεσίες υγείας κλπ.
    • Δεν πρόκειται για μια εύκολη υπόθεση καθώς ακόμα και οι πιο έμπειροι επαγγελματίες μπορεί να αντιμετωπίσουν καταστάσεις οι οποίες τους ξεπερνούν.
    • Θα πρέπει με κάθε τρόπο να καταλάβει ο χρήστης, λαμβάνοντας το κατάλληλο «σήμα» από τον street worker, ότι δεν τον βλέπει και κυρίως δεν τον αντιμετωπίζει ως εξαθλιωμένη και προβληματική προσωπικότητα.
  • Γνώση, εκμάθηση και αποδοχή του κώδικα συμπεριφοράς του εξαρτημένου και όχι επίδειξη μονομερούς εξουσίας.
    • Βασική αρχή που διέπει αυτή την προσέγγιση είναι ότι η πιάτσα αποτελεί το «σπίτι» του εξαρτημένου. Επομένως, ο εξαρτημένος και όχι ο street worker θέτουν τους κανόνες προσέγγισης και επαφής. Οι εξαρτημένοι αποφασίζουν τα βήματα. Ο street worker πρέπει να είναι, χωρίς προαπαιτούμενα, έτοιμος για κάθε συνάντηση και χωρίς ηθικοπλαστικά κηρύγματα για αλλαγή και απεξάρτηση, όταν αυτά απέχουν από το αίτημα του χρήστη.
    • Η άλλη βασική αρχή που προκύπτει επομένως είναι ότι ο street worker δεν βρίσκεται εκεί για να αλλάξει το χρήστη, αλλά κατ΄αρχήνγια να τον βοηθήσει να ζήσει όπώς είναι.
  • Προσέγγιση και δόμηση σχέσεων εμπιστοσύνης: Μείωση της εγγενούς καχυποψίας των χρηστών απέναντι στους street workers, τα θεραπευτικά προγράμματα και τις κοινωνικές υπηρεσίες.
    • Αυτό το στάδιο είναι καθοριστικό για τη δουλειά που κάνει ο street worker. Πρέπει να πείσει με τη στάση και τη συμπεριφορά του ότι δεν είναι συνεργάτης της αστυνομίας, δεν «ψαρεύει» πελάτες για τα θεραπευτικά προγράμματα και ότι είναι διατεθειμένος να προσφέρει κάθε δυνατή βοήθεια.
    • Το στάδιο της προσέγγισης πλαισιώνεται ή και ακολουθείται από την ανάπτυξη της δουλειάς του street worker που περιλαμβάνει:
      - Παρέμβαση στη κρίση με συνδρομή ψυχολογικής υποστήριξης.
      - Παροχή πρώτων βοηθειών και φροντίδα για ιατρική περίθαλψη σε περίπτωση παρουσίας του σε επείγον περιστατικό.
      - Ενημέρωση για τα θεραπευτικά προγράμματα και τις υπηρεσίες υγείας.
      - Παροχή πληροφορίας, διαμεσολάβηση και φροντίδα για τη βελτίωση της υγείας των χρηστών και αποτροπή της υπαρξιακής διαχείρισης μέσα από επίδειξη κατανόησης, υποστήριξη,ανάδειξη και διεύρυνση των δυνατοτήτων για αυτοβοήθεια που έχει ο ίδιος ο χρήστης.
      - Ενημέρωση για τους κινδύνους που απειλούν την υγεία τους λόγω των επικίνδυνων καθημερινών πρακτικών στη χρήση, στη σεξουαλική επαφή, με παράλληλη διανομή συριγγών και
      προφυλακτικών.
      - Ενημέρωση για τις παροχές που πιθανόν υπάρχουν προκειμένου για την καλυτέρευση των συνθηκών της ζωής του χρήστη: λήψη επιδομάτων, νομική βοήθεια, διανυκτέρευση, ατομική υγιεινή και διατροφή.
      - Ενημέρωση (εκ μέρους του street worker) των προγραμμάτων και των κοινωνικών υπηρεσιών για την κατάσταση που συναντά κατά την επαφή του με τους χρήστες στο δρόμο, με
      στόχο τη διαμόρφωση ενός συστήματος παροχής υπηρεσιών οι οποίες να είναι ρεαλιστικά προσανατολισμένες στις πραγματικές ανάγκες των χρηστών, συμβάλλοντας στην ανατροφοδότηση των χρηστών που συναντά με νέες δυνατότητες βοήθειας.

Ο Ο.ΚΑ.ΝΑ. έχει αναπτύξει πρόγραμμα προσέγγισης προβληματικών χρηστών στο δρόμο, στοχευμένο στη μείωση της βλάβης. Επίσης, σε ανάλογες ενέργειες προβαίνει και το ΚΕΘΕΑ. [ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2]

Search Our Site

anthologio
questionaire
epub flashbook
e pub pdf

Σημαντικό!

Τρείς είναι οι βασικοί παράγοντες που μπορούν να συντελέσουν στην ανάπτυξη του μεσολαβητικού ρόλου της αστυνομίας ειδικά στο ζήτημα της αστυνόμευσης των εξαρτημένων και αφορούν: α) την ανάπτυξη της ήπιας αστυνόμευσης, β) τον συγκερασμό της με τις πολιτικές μείωσης της βλάβης στον τομέα των εξαρτήσεων που ακολουθούνται από τους φορείς υγείας και γ) τη συνεχή μελέτη και εκτίμηση των επιπτώσεων που έχει η παγκοσμιοποιημένη διάσταση του προβλήματος των ναρκωτικών τόσο στο επίπεδο της προσφοράς όσο και της ζήτησης.